به گزارش روابط عمومی باغ کتاب تهران، روز آواها و نواهای ایرانی که همزمان با ششم بهمن ماه آمده، فرصتی است برای مرور چند کتابی که در باغ کتاب تهران به موضوع نواهای ایرانی پرداختهاند.
تحلیل زیباییشناسی موسیقی دستگاهی ایران
کتاب «تحلیل زیباییشناسی موسیقی دستگاهی ایران» نوشته محمدرضا عزیزی و پویا سرایی، علاوه بر وارسی موسیقی سنتی ایران در زمینههای عرفانی، فلسفی و تاریخی، دیدگاه بزرگان تاریخ در عرصه زیباییشناسی را مورد بررسی قرار میدهد.
این کتاب در شش فصل با عناوین «مقدمه»، «بنیادهای زیباییشناسی اندیشه سهروردی در حکمت اشراق»، «هنر و هنرمند در زیباییشناسی اشراق»، «جایگاه موسیقی سنتی ایران در فلسفه و عرفان اسلامی»، «زیبایی اشراق در موسیقی سنتی ایران»، «تحلیل چند اثر موسیقایی براساس مفاهیم زیباییشناسی حکمت اشراق سهرودی» منتشر شده است.
کتاب «تحلیل زیباییشناسی موسیقی دستگاهی ایران» اثری پژوهشی در شاخه فلسفه و زیباییشناسی موسیقی است و خوانندگان با مهمترین مفاهیم زیباییشناختیِ برآمده از دل حکمت و فلسفه ایرانی-اسلامی در موسیقی سنتی ایران با تاکید بر اندیشههای شیخ شهاب الدین سهروردی آشنا میکند.
در پشت جلد کتاب آمده است: « به طور کلی شناخت تحلیلی پارامترهای زیبایی شناختی میتواند در درک آثار هنری تاثیرگذار باشد که این امر مستلزم تحلیل آثار بر اساس یک نظریه جامع فلسفی است. از آنجا که در باب تحلیل و طبقهبندی مفاهیم کلی زیباییشناسی در موسیقی دستگاهی ایران، پژوهش جدی و جامعی تا به امروز به انجام نرسیده است؛ کتاب حاضر را میتوان آغازگر تحقیقات مدون و نظریه محور در این حوزه دانست که حاصل دغدغهمندی و پژوهشهای متعدد مولفان این کتاب براساس اندیشههای اصیل فلاسفه بزرگ ایرانی-اسلامی با تاکید بر آرای شیخ شهاب الدین سهروردی (شیخ اشراق) در باب زیبایی بوده است و ریشه در فرهنگ کهن ایران زمین دارد.»
اگر به فلسفه موسیقی سنتی ایران علاقه دارید، مطالعه این کتاب برای شما لذتبخش خواهد بود.
کتاب «تحلیل زیباییشناسی موسیقی دستگاهی ایران» اثر محمدرضا عزیزی و پویا سرایی در ۴۲۶ توسط انتشارات نسل روشن منتشر شده است.
موسیقی ملی ایران
کتاب «موسیقی ملی ایران» درابتدا به زبان فرانسه برای تحقق بخشیدن به دو هدف منتشر شده است: اولا موسیقی ایرانی به زبان ساده و بیابهام به خارجیان معرفی شود و جنبههای علمی و فنون آن، و راههای بدیههپردازی ایرانی برای موسیقیدانان اروپایی تبیین شود. ثانیا بعضی وجوه معنوی و روحانی این موسیقی، در قالب بحثهای موسیقی شناختی و استتیک به گوش خارجیانی که در این دوران مادیگرائی تشنه راستین معنویتاند برسد.
این کتاب در ۱۷فصل با عناوین «درباره تاریخ موسیقی ایران»، «ویژگیهای موسیقی ایران»، «فواصل در موسیقی ایرانی»، «آوازها و دستگاهها (بخش اول)»، «آوازها و دستگاهها (بخش دوم)»، «گوشهها و ردیفها»، «آرایهها»، «بداههپردازی»، «ریتمها»، «فرمهای موسیقی ایرانی»، « موسیقی آوازی»، «سازها»، «انواع کوک»، «آموزش شفاهی-نت نویسی»، «جنبههای گوناگون موسیقی ایرانی»، «معیارهای موسیقیدان سنتی» و«موسیقی سنتی ایرانی در جامعه امروز» منتشر شده است.
در بخشی از کتاب آمده است: «بخش بزرگی از موسیقی ایرانی با شعر پیوند دارد و اکثر گوشهها از شعرهایی که با آهنگ خوانده میشود، نشات میگیرند. به همین ترتیب، آنچه نزد شنوندهی اروپایی یک خط سادهی موسیقی به نظر میآید، میتواند در ذهن شنونده ایرانی یک بیت یا یک شعر کامل را تداعی کند.»
این کتاب علاوه بر اینکه یک منبع آموزشی مهم است، میتواند الهامبخش موسیقیدانان جوانی باشد که به دنبال پژوهش در حوزه موسیقی ایرانی هستند.
کتاب «موسیقی ملی ایران» نوشته داریوش صفوت و همکاری نِلی کارُن با ترجمه سوسن سلیم زاده در ۲۶۴ صفحه توسط انتشارات ارس به چاپ رسیده است.
درآمدی بر زیبایی شناسی خنیاهای ایرانی و سرودهای باستانی (از آغاز تا ظهور اسلام)
«درآمدی بر زیبایی شناسی خنیاهای ایرانی و سرودهای باستانی» اثر مصطفی خلیلفر به تاریخ و نقد موسیقی ایران، موسیقی آوازی و شعر اوستایی پیش از اسلام میپردازد و فلسفه و زیباییشناسی موسیقی را تحلیل و بررسی میکند.
نویسنده سعی کرده است تا بر مبنای خنیا، زیباییشناسی، ترانه و سرود مثالهایی را از راه نقد کاربردی ارزیابی و اثبات کند که موسیقی کلامی و آوازی ایران درست همچون موسیقی آوازی و کلامی کشورهای دیگر جهان به همان اندازه که میتواند غمگین باشد میتواند شاد نیز باشد. همین طور درست به همان اندازه که میتواند محدود باشد میتواند گسترده نیز باشد.
این کتاب در چهار گفتار«کلیاتی در خنیاهای ایرانی و سرودهای باستانی»، «پیشنیازهایی برای زیباییشناسی خنیا و سرود»، «بنیانهای تاریخی خنیا و سرود»، «بنیانهای نظری خنیا و سرود» تالیف شده است. کتاب «درآمدی بر زیباییشناسی خنیاهای ایرانی و سرودهای باستانی (از آغاز تا ظهور اسلام)» نوشته مصطفی خلیلیفر در ۲۷۶ توسط موسسه فرهنگی آرمان رشد منتشرشده است.
این کتاب علاوه بر آنکه منبع آموزشی مهم است، میتواند الهامبخش موسیقیدانان جوانی باشد که به دنبال پژوهش در حوزه موسیقی ایرانیاند.